Almanya federal hükümetinin açıkladığı yeni Uyum Raporu, göç geçmişine sahip bireylerin büyük kısmının kendilerini bu ülkeye ait hissettiğini ortaya koydu. Araştırmaya göre, doğrudan göç eden kişilerde Almanya'ya aidiyet hissi yüzde 81 seviyesindeyken, göçmen çocuklarında bu oran yüzde 89 olarak kaydedildi. Göç geçmişi bulunmayan Alman vatandaşlarında ise bu oran yüzde 91 olarak açıklandı.
Federal Hükümetin Göç, Mülteciler ve Uyum Sorumlusu Natalie Pawlik, rapora ilişkin yaptığı değerlendirmede, "Süregelen engellere ve zorluklara rağmen entegrasyon giderek daha iyi sonuç veriyor" dedi. Almanya'daki toplumsal kesimlerin entegrasyonun başarıyla sonuçlanmasını arzuladığını belirten Pawlik, bu alanın tasarruf tedbirlerine kurban edilmemesi gerektiğini vurguladı. Başarılı yapıların ortadan kaldırılmasının geçmişteki kazanımları riske atacağını ifade eden Pawlik; dil kursları, entegrasyon programları, göç ve bağımsız iltica danışmanlıklarında planlanan kesintilere dikkat çekti. Ayrıca eyalet ve belediyelerde gönüllü hizmetlerin de kaldırılma tehlikesi altında olduğunu bildirdi.
Almanya genelinde 21,8 milyon kişinin göç geçmişi bulunduğu belirtilirken, bu grubun ya bizzat göç edenlerden ya da 1950 yılı sonrasında göç edenlerin doğrudan çocuklarından oluştuğu ifade edildi. Göç geçmişi olanların toplam nüfus içindeki payı yüzde 26,3 olarak ölçülürken, yalnız bir ebeveyni göçmen olanların sayısı 4,2 milyon olarak kayıtlara geçti.
Aidiyet konusundaki olumlu tablonun yanı sıra bazı zorluklar da raporda yer aldı. Buna göre, göçmenler arasındaki istihdam oranı yüzde 69,5 seviyesine çıktı. Federal İstatistik Dairesi verilerine göre, 15 ile 64 yaş aralığındaki göçmenlerin yüzde 70'i geçen yıl çalışıyordu. Bu oran yirmi yıl önce yüzde 57 idi. Ancak göç geçmişi olmayanlarda istihdam oranı yüzde 81 olarak kaydedildi; bu da iki grup arasındaki belirgin farkın sürdüğünü gösterdi.
İstatistik Dairesi'nin güncel verilerine göre, Almanya'da 15-64 yaş grubunda toplam 52,7 milyon kişi ikamet ediyor. Bu nüfusun 12,8 milyonu (yüzde 24) birinci nesil göçmenlerden oluşuyor. İki ebeveyni göçmen olan çocukların sayısı 3,2 milyon (yüzde 6) iken, bir ebeveyni göçmen olanların sayısı 2,5 milyon (yüzde 5) seviyesinde bulunuyor.
Cinsiyetler arası istihdam farkı göçmenler arasında daha belirgin hissediliyor. Göçmen erkeklerin yüzde 76'sı çalışırken, kadınlarda bu oran yüzde 62'de kalıyor. Göçmen kadınlar ile yerli kadınlar arasındaki fark 17 puana ulaşırken, erkeklerde bu fark 7 puan düzeyinde kalıyor. Çocuklu çift hanelerinde ise bu fark daha da açılıyor; göç geçmişi olan kadınlarda istihdam oranı yüzde 60,7 iken, göç geçmişi olmayanlarda yüzde 87,7 ölçüldü.
Gelir düzeyinde de göçmenlerin aleyhine bir tablo görülüyor. Tam zamanlı çalışan göçmenlerin 2025 yılındaki ortalama brüt maaşı 3 bin 494 euro oldu. Bu rakam, göç geçmişi bulunmayan kişilerin 4 bin 165 euroluk ortalama gelirinin yaklaşık yüzde 16 altında kaldı. Göçmen çocuklarının ortalama geliri 3 bin 676 euro olurken, yalnızca bir ebeveyni göçmen olanların maaşı 3 bin 997 euro olarak hesaplandı.
Eğitim alanında da benzer bir görünüm hâkim. Göç geçmişi olanlar açığı kapatma yönünde mesafe kat etse de ciddi eşitsizlikler devam ediyor. Rapor, bunun başlıca sebebi olarak sosyal, mali ve eğitsel risk faktörlerini işaret ediyor.
Göçmen ailelerin çocuklarının kreşlere daha az gittiği, Alman pasaportu olmayan gençlerin üniversiteye giriş yeterliliğini daha seyrek elde ettiği belirtildi. Okulu diplomasız terk etme oranı ise Alman pasaportlu gençlerde yüzde 3,3 iken, diğer grupta yüzde 16,7 olarak kayda geçti.
Uyum Raporu, göçmenlerin son yıllarda nefret suçu içerikli şiddet eylemlerinin daha sık hedefi haline geldiğini de ortaya koydu. Kayıtlara geçen vakaların sayısı 2021 ile 2025 yılları arasında yaklaşık yüzde 70 oranında arttı. Bu vakaların üçte ikisinin arkasında aşırı sağcı motivasyonların bulunduğu, ayrımcılığa uğrayan göçmen sayısının da yükseldiği bildirildi.
Alman vatandaşlığı bulunmayanlar, nüfustaki oranlarına kıyasla hem suç faili hem de mağdur istatistiklerinde daha yüksek paya sahip bulunuyor. Nüfusun yüzde 14,9'unu oluşturan bu kesimin suç mağdurları içindeki payı yüzde 26,1, kesinleşmiş mahkûmiyet alanlar arasındaki payı ise yüzde 40 olarak açıklandı.
Rapor, bu durumun arka planında demografik ve sosyal risk unsurlarının bu grupta daha yoğun biçimde bir araya gelmesinin yattığını aktardı. Ayrıca Alman vatandaşlığı olmayan kişilerin denetimlere ve ihbarlara daha sık maruz kaldığı ifade edildi.
Uyum Raporu; demografi, eğitim, dil, çalışma hayatı, konut, sağlık ile siyasi ve toplumsal katılım gibi 14 ayrı konu başlığı altında 58 gösterge aracılığıyla göç toplumunun kapsamlı bir tablosunu sunuyor.