Oyuncular Sendikası Yönetim Kurulu Üyesi Cem Yiğit Üzümoğlu, dizi sektöründeki ekonomik sıkıntılara ilişkin DW Türkçe'ye yaptığı açıklamada, yaratıcı üretim eksikliğine ve sansüre dikkat çekti.
TV kanallarındaki reklam gelirlerinin azalması nedeniyle yapımcıların oyuncuların ücretlerinde indirim talep etmesini eleştiren Üzümoğlu, bu durumun yapım şirketleri ve kanal sahipleri tarafından üretilen başarısız bir senaryo olduğunu belirtti. Üzümoğlu, menfaatler doğrultusunda binlerce oyuncunun aynı kefeye konulduğunu ve set çalışanlarına yönelik indirim taleplerinin reytinglerden hızlı yükseldiğini ifade etti.
Ülkenin ekonomisi, alım gücü, değişen medya beklentileri, sansür ve baskı konuşulmazken oyuncuların hedef alındığını belirten Üzümoğlu, yüzlerce oyuncunun telif haklarının verilmediğini, çalışanların günde 16 ila 18 saat çalıştırıldığını ve sigortasız setlerin bulunduğunu kaydetti.
Televizyon dizilerindeki reklam sayılarının düşmesi yapımcıları ücret indirimine yöneltirken, oyuncular bu talebi kabul etmiyor. Yapımcılar maliyetleri düşürmek için ücret planlarının yanı sıra bölüm sürelerini kısaltmayı da değerlendiriyor. Sürelerin kısalması çift ekip çalışmasını gereksiz kılabilirken, bu durum istihdam riskini de beraberinde getiriyor.
Sürelerin kısaltılmasının maliyeti düşürüp düşürmeyeceğini bilmediğini belirten Üzümoğlu, sektörün bugüne kadar sermaye sahipleri ve iktidar tarafından şekillendirildiğini ifade etti.
Geçtiğimiz hafta kanal yöneticileri ve yapımcıların Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ile yaptığı toplantıya değinen Üzümoğlu, bu görüşmelerin sette en büyük zorluğu çeken oyuncu, yönetmen, koordinatör ve teknik ekipten bağımsız gerçekleştiğini söyledi. Oyuncular Sendikası olarak buna izin vermeyeceklerini vurgulayan Üzümoğlu, sektör çapında reform ve denetimler yapılmadığı sürece yükün yine emekçinin sırtına bineceğini belirtti.
Türkiye'de televizyon dizilerinin ortalama bölüm süresi 140 dakika civarında olup, bu alanda Türkiye dünya genelinde istisnai bir konumdadır. Benzer ülkeler arasında süre bakımından Türkiye'ye en yakın ülke 70-80 dakikalık sürelerle Güney Kore'dir. Diğer ülkelerde süreler genellikle bir saatin altındadır ve ithal edilen Türk dizileri bu ülkelerde iki ya da üç parçaya bölünerek yayınlanmaktadır.
Türkiye bir dönem ABD'nin ardından dünyanın en büyük ikinci dizi ihracatçısı iken, son yıllarda ABD ve İngiltere'nin ardından üçüncü sıraya gerilemiştir. Yapımcılar, küresel reklam krizi nedeniyle ulusal kanal gelirlerinin düştüğünü ve Türk dizileri için ödenen meblağların azaldığını belirtmektedir.
Türk dizilerinin yurt dışında milyonlarca insan tarafından izlenmesinin turizme katkı sağladığı düşünülmektedir. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan geçen hafta Kabine Toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada, ihracat ve turizm artışlarını, Türk Hava Yolları'nın büyümesi ve Türk dizilerinin dünyaya yayılmasıyla Türkiye'nin marka değerinin artmasının bir sonucu olarak nitelendirmiştir.
İzleyicilerin dizilerde benzer senaryoların işlenmesinden şikâyetçi olduğu ve eleştirmenlerin bu bıkkınlığın finansal krizde etkili olduğunu savunduğu bilinmektedir. Konuya yanlış bir perspektiften yaklaşıldığını belirten Üzümoğlu, finansal ilişkilerden önce özgür ve özgün üretimin, sansürün ve RTÜK cezalarının konuşulması gerektiğini ifade etti.
Üzümoğlu, bir dramaturg ve oyuncu olarak özgür ve özgün üretimin olmadığı yerde sıradanlık ve banallik kalacağını, içinde bulunulan sektörün de bu durumda olduğunu belirtti.

